Sylwia Hubica
Magister prawa, absolwentka dziennikarstwa, pracownik samorządowy na urlopie macierzyńskim. Świeżo upieczona mama Ninki i spełniona żona. Marzy o tym, by kobiety były świadome swojej wartości i ważności ról społecznych, które pełnią.

Kwestie Prawne

Przyszła mamo – jako pacjentka w ciąży MASZ PRAWO do...

Przyszła mamo – jako pacjentka w ciąży MASZ PRAWO do...

„Ciąża to nie choroba” – pewnie nie raz słyszałaś takie zdanie skierowane do Ciebie w kolejce do sklepu spożywczego, w drogerii, na stacji benzynowej… Ustępowanie miejsca w kolejce kobietom w ciąży traktowane jest w społeczeństwie niestety jako gest wyłącznie grzecznościowy, podczas gdy troska o kobiety w ciąży i w okresie połogu stanowić powinna profilaktykę prozdrowotną. Na szczęście w służbie zdrowia pierwszeństwo przysługuje Ci z mocy ustawy. Bądź świadoma swoich praw jako pacjentka w ciąży i śmiało je egzekwuj!

Prawo, a nie dobra wola

Przepisy dotyczące obowiązku szczególnej dbałości o kobiety w ciąży znajdują się już w Konstytucji RP – w art. 68 ust. 3 czytamy „Władze publiczne są obowiązane do zapewnienia szczególnej opieki zdrowotnej dzieciom, kobietom ciężarnym, osobom niepełnosprawnym i osobom w podeszłym wieku”. Jeśli więc kobieta w ciąży korzysta z usług publicznej służby zdrowia, powinna być świadoma swojej uprzywilejowanej pozycji. I nic w tym zdrożnego – gwarantuje jej to bowiem przede wszystkim ustawa zasadnicza, nie zaś życzliwość (lub jej brak) pracownika służby zdrowia.

Bezpłatna opieka zdrowotna nawet bez ubezpieczenia

Kobietom ciężarnym, kobietom w okresie porodu i połogu posiadającym obywatelstwo polskie, a także które uzyskały w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy lub ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach - zamieszkującym  na terytorium Polski ustawodawca umożliwia korzystanie ze świadczeń opieki zdrowotnej, których koszty pokrywane są ze środków publicznych, czyli w uproszczeniu – opieka ta jest bezpłatna, a finansuje ją państwo. Co więcej – prawo to przysługuje niezależnie od faktu posiadania ubezpieczenia zdrowotnego. W przypadku, gdy nie jesteś ubezpieczona, wypełniasz jedynie odpowiednie oświadczenie.

Więcej – szereg konkretnych uprawnień

Ponadto, na podstawie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, kobiety w ciąży mają prawo do:

  1. Korzystania poza kolejnością ze świadczeń opieki zdrowotnej.

  2. Korzystania poza kolejnością z usług farmaceutycznych udzielanych w aptekach.

  3. Korzystania poza kolejnością ze świadczeń opieki zdrowotnej w szpitalach i świadczeń specjalistycznych w ambulatoryjnej opiece zdrowotnej w dniu zgłoszenia, a jeśli nie jest to możliwe - najpóźniej w ciągu 7 dni roboczych od dnia zgłoszenia.

Aby skorzystać z powyższych uprawnień, powinnaś przedstawić zaświadczenie od lekarza potwierdzające ciążę wraz z dokumentem potwierdzającym Twoją tożsamość. Co więcej zasadnym wydaje się, by za takie zaświadczenie służyła karta ciąży, jednakże ustawa nie posługuje się wprost takim pojęciem.

Egzekwowanie omówionych wyżej praw w placówkach służby zdrowia teoretycznie nie powinno stanowić problemu. Jednakże dużo zależy przede wszystkim od posiadanej wiedzy i świadomości przyszłych mam oraz od pewności siebie w tym szczególnym dla kobiety stanie, kiedy nie raz ciążowe hormony mieszają  w głowie. Z tego względu zachęcam do dzielenia się tą wiedzą z innymi mamami, aby żadna kobieta w ciąży nie powiedziała „nie miałam siły przebicia” w sytuacji, kiedy prawo stoi silnie po stronie ciężarnych.

Podstawa prawna:

  1. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.

  2. Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz.U. 2017.1938 – t.j. z dnia 19.10.2017 r.)

Źródła:

  1. Strona internetowa Ministerstwa Zdrowia www.mz.gov.pl